KÖYÜMÜZÜN TARİHÇESİ: Belgelerde "Güriş" ve "Kureyş adı ile de zikredilen Güreş Köyü, Çile Dağı'nın kuzey plato yamacında dere içi yerleşmedir. Ayaş-Polatlı Karayolundan ilçe merkezine 45 km, Temelli karayolundan ise ilçe merkezine 52 km uzaklıktadır. Sinanlı Kasabası (Ayaş), Oltan Kasabası (Ayaş), Hıdırşeyh, Sarıoba, Karaahmet, Poyraz, Girmeç (Sincan), ve Bacı (Sincan) köyleri ile komşudur.

Çile Dağı'nın yamaç eteğinde ve Ankara Çayı vadisine hakim olan bölge iskana ve savunmaya elverişli olduğu için ilk yerleşme yerlerindendir. Ankara Çayı yakınında iki höyük, Poyraz beli mevkiinde Galatlar dönemine ait antik gözetleme kulesi, kilise mevkiinde düz yerleşme, eski "Demirci" Köyü yerleşmesi, Yuvakır mevkii yerleşmesi bulunmaktadır.

Türklerin Ankara civarında ilk iskan edildiği köylerden olan Güreş, Osmanlı döneminde "Uluyol" adıyla anılan ve Ankara Çayı vadisini takip ederek Hamamboğazı'ndan geçerek Beypazarı üzerinden İstanbul'a giden güzergah olması dolayısıyla ilk dönemlerde yoğun nüfusa sahiptir. Fatih döneminde yazılan 867/1463 tarihli Ankara tahrir Defteri'inde Güreş Köyü Bacı kazasına bağlıdır. 1530 yılında "Bacı" kazasına bağlı olan ,güreş Köyü, 63 hane, 28 mücerred(bekar erkek), 1 imam, yaklaşık 348 nüfuslu ve yıllık 3000 akçe vergi geliri olan büyük bir yerleşmedir. Cuma namazı kılınan cami bulunmaktadır. 1530 yılı tahrir Defteri'nde Güreş Köyü yakınında "Alan mezrası" ile Kabal Köyün'nün olduğu zikredilir. O yıllarda Alan mezrasının yıllık vergi geliri 526 akçedir. Kabal köyünde ise 2 hane oturmakta ve yıllık vergi geliri 2500 akçedir. Günümüzde ise viran olan Kabal Köyü'nden sadece "Kabal Dede" ziyaretgahı kalmıştır. Güreş Köyü caminin bakımı, görev yapan imam ve müezzin maaşı için 1530 yılında 5000 akçe gibi büyük miktarda para vakfedilmiştir. Vakıf belgelerinde Güreş Köyü yakınında "Zilne" Köyü adıda geçmektedir. Viran olan Zilne Köyü'nün yerini ise tespit edemedik. 16. asırda celali ayaklanmaları sonucu Ankara civarı köylerinde yoğun göç olmuş ve bazı köyler tamamen boşalmıştır.

1845 yılında Zir kasabasına bağlı "Güreyş Karyesi Temettuat Defteri"inde köyde 20 vergi hanesi bulunmaktadır. Hane reislerinin isimleri ve meslekleri şöyledir.Muhtar Ahmed oğlu Ali (ziraat erbabı), Abdi oğlu Mustafa (ziraat erbabı), Ayan oğlu Ali(ziraat erbabı), Abdioğlu Hasan(ziraat erbabı), İbrahim oğlu Ali(ziraat erbabı), Emir oğlu İbrahim(ziraat erbabı), Hasan oğlu İbrahim(ziraat erbabı), Abdi oğlu Hüseyin(ziraat erbabı), Ayaz oğlu Hüseyin(hizmetkar), Gök Hasan oğlu Mehmed(ziraat erbabı), Ahmed oğlu Mehmed(hizmetkar), Abdi oğlu Halil(ziraat erbabı), Hüseyin oğlu Ahmed(ziraat erbabı), İbrahim oğlu Ali(çoban), Veli oğlu Ali(60 senesinde Beypazarı kazasının Güncü karyesine nakil olmuştur), İmam oğlu Veli(60 senesinde Ayaş kazasının Oltan karyesine nakil olmuştur), Mahmud oğlu İbrahim(merhum askeri şahaneye 60 senesinde gitmiş ve 7. Alayın 2. taburunun 5. bölüğünde nefer olduğu, tarlalarının boz halde olduğu), İmam oğlu Mustafa(ziraat erbabı,merkum Kasaba-i Zir'e tabii Müslüm Karyesi ahalisinden olup işbu karyeye nakil olduğu), Gürci oğlu Hacı Ahmed(ziraat erbabı,merkum kasaba-i Zir'e tabi Girmeç karyesi ahalisinden olup 59 senesinde işbu karyeye nakil olunmuştur), Hatıb oğlu Ömer(çoban). Köyün en varlıklı hane reisi Muhtar Ahmed oğlu Ali'dir. Köyde hayvancılık ve ziraat yapılmaktadır.

Günümüzde köyde İhtiyaroğulları, Abdioğulları, Cinisinoğulları, Balıkcılar, Keçeliler ve Cıbıklar sülalerine mensup aileler bulunur. Güreş Köyü'ne Beypazarı-Yoğunpelit, Bacı ve Beyobası köylerinden aileler gelerek yerleşir. Kuru ve sulu tarım yapılan yörede buğday,arpa,ayçiçeği,pancar,soğan ve kavun-karpuz(Güreş köyü bulutlu karpuz ile nam salmıştır.) ekimi yapılır. Göçmen işçi çalıştırılır. Ayrıca küçük ve büyükbaş hayvan besibiliği yapılır. Çile Dağı yamaçlarında meşe ve türü ağaçlar görülür. Çile Dağı'nda tavşan, keklik,yaban domuzu vs yabani hayvanlar görülür. İlköğretim taşımalı olarak yapılmaktadır. Ulaşım yolları asfalttır. 1926 yılında 328 nüfuslu olan yerleşme, 1975 yılında 563 nüfuslu iken 2000 yılında 280 nüfusa düşer. 2009 yılı adrese dayalı nüfus sayımında Güreş Köyü'nde 109 erkek, 102 kadın, toplam 211 kişi oturmaktadır.

KAYNAK: POLATLI TARİH VE KÜLTÜR ATLASI/ABDÜLKERİM ERDOĞAN

BU ALANA REKLAM VEREBİLİRSİNİZ